Życie i pasje hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego

Obszar tematyczny

Gra terenowa przybliża życie i pasje hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego – wybitnego przyrodnika, etnografa, folklorysty, muzealnika, kolekcjonera ludowego rękodzieła artystycznego, mecenasa sztuki i nauki.

Narracja gry pozwala graczowi nie tylko poznać losy hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego, ale przede wszystkim zobaczyć w nim człowieka głęboko zakorzenionego w idei pracy organicznej – przekonania, że systematyczna, oddolna praca na rzecz oświaty, nauki i gospodarki może stać się fundamentem narodowego odrodzenia.

Scenariusz ukazuje życie Dzieduszyckiego jako dynamiczne i wielowątkowe – rozpięte między światem nauki, sztuki, działalności społecznej a nowoczesnym zarządzaniem majątkiem ziemskim. To postać, która łączyła intelektualną pasję z praktycznym działaniem – nie tylko myślał o Polsce, ale realnie ją współtworzył.

Opowieść prowadzi przez kluczowe obszary jego aktywności, które z czasem stały się trwałymi pomnikami polskiego dziedzictwa kulturowego – jak chociażby Muzeum Przyrodnicze im. Dzieduszyckich we Lwowie, jedno z pierwszych tego typu muzeów w Europie Środkowo-Wschodniej, powstałe z myślą o powszechnej edukacji i ochronie przyrody.

W grze poruszone zostały również inne istotne wątki z życia hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego – m.in. jego działalność polityczna jako posła do Sejmu Galicyjskiego i członka Rady Państwa w Wiedniu, gdzie konsekwentnie zabiegał o interesy polskiej ludności, rozwój szkolnictwa oraz ochronę narodowego dziedzictwa kulturowego.

Szczególne miejsce w narracji zajmuje również jego zaangażowanie w utrwalanie i promowanie dziedzictwa Kresów Wschodnich, których instytucjonalny rozwój był w dużej mierze efektem jego inicjatywy i mecenatu.

Gra terenowa obejmuje okres życia głównego bohatera – od 1825 do 1899 roku – w całości przypadający na czas istnienia tzw. Galicji, czyli Królestwa Galicji i Lodomerii (niem. Königreich Galizien und Lodomerien) – jednostki administracyjnej utworzonej przez monarchię Habsburgów na ziemiach zagarniętych podczas I rozbioru Polski.

Gra oprowadza po zespole pałacowo-parkowym w Zarzeczu, ukazując miejsce po ogrodzie, zabudowania folwarczne oraz inne budynku powstałe z inicjatywy hrabiny Magdaleny Katarzyny z Dzieduszyckich Morskiej, które główny bohater gry - odziedziczył.

Miejsce startu

Przy wejściu do budynku Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu.

Start HISTOGRANIA znajduje się na tuż przy głównym wejściu do budynku Muzeum Dzieduszyckich z Zarzeczu.

Lokalizacja GPS:
49°59'06.2"N 22°32'28.0"E

49.985056, 22.541111

Źródła wykorzystane do opracowania gry terenowej 

Główną inspiracją przy tworzeniu scenariusza gry był artykuł:

• K. Karolczaka, Pracowite życie reprezentanta „warstwy próżniaczej” Włodzimierz hr. Dzieduszycki (1825-1899), Związek Rodowy Dzieduszyckich Herbu Sas, 2018 r., dostęp: 25.08.2025 r., https://www.dzieduszyccy.pl/

Pomocniczo korzystano również z innych publikacji oraz innych materiałów:

• W. Szafer, „Pamiątka” pieniacka (O rezerwacie leśnym w Pieniakach), Sylwan 30, VIII–IX: 361–366, 1912 r.
• Ossolineum. Kim jesteśmy?, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, dostęp: 25.08.2025 r. https://www.ossolineum.pl/o-nas/

Źródła fotografii archiwalnych:

• Rycina hr. Włodzimierza Dzieduszyckiego pochodzą z czasopisma „Kłosy” 1875, nr 511, tom XX, s. 225.
• Kolorowe ryciny budynków i założenia parkowego w Zarzeczu pochodzą z książki: Magdaleny Katarzyny Morskiej (1762-1847), Zbiór rysunków wyobrażających celniejsze budynki wsi Zarzécza w Galicyi w obwodzie Przemyskim leżącej częścią z natury zdiętych, lub uprojektowanych, z opisem budownictwa wiejskiego w sposobie holenderskim i angielskim i ogólnemi myślami o przyozdobieniu siedlisk wiejskich, https://www.polona.pl/
• Fot. Muzeum Dzieduszyckich we Lwowie pochodzi z artykułu: A. Bieńkowskiego, Muzeum Dzieduszyckich we Lwowie i jego twórca, „Tygodnik Ilustrowany” 1900, nr 12, s. 231- 234.

Podziękowania

Do opracowania scenariusza historycznej gry terenowej „Życie i pasje hrabiego Włodzimierza Dzieduszyckiego” wykorzystano przede wszystkim artykuł autorstwa prof. dr. hab. Kazimierza Karolczaka pt. „Pracowite życie reprezentanta ‘warstwy próżniaczej’. Włodzimierz hr. Dzieduszycki (1825–1899)”, opublikowany na stronie Związku Rodowego Dzieduszyckich herbu Sas:
https://www.dzieduszyccy.pl/

Składamy serdeczne podziękowania:

• Związkowi Rodowemu Dzieduszyckich Herbu „Sas” za życzliwość, otwartość oraz wsparcie okazywane podczas opracowywania gry terenowej poświęconej hrabiemu Włodzimierzowi Dzieduszyckiemu,

• Muzeum Dzieduszyckich w Zarzeczu za wsparcie merytoryczne oraz wymierny wkład w opracowanie gry terenowej poświęconej hrabiemu Włodzimierzowi Dzieduszyckiemu.